{"id":46337,"date":"2026-02-05T20:38:40","date_gmt":"2026-02-05T20:38:40","guid":{"rendered":"https:\/\/radiojehona.mk\/?p=46337"},"modified":"2026-02-05T20:38:41","modified_gmt":"2026-02-05T20:38:41","slug":"skadon-traktati-shba-rusi-per-armet-berthamore-frike-per-nje-gare-te-re-armatimesh","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiojehona.mk\/?p=46337","title":{"rendered":"Skadon traktati SHBA-Rusi p\u00ebr arm\u00ebt b\u00ebrthamore, frik\u00eb p\u00ebr nj\u00eb gar\u00eb t\u00eb re armatimesh"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"640\" height=\"480\" src=\"https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/640-0-f595b331590db95b00087c5030ee0ac8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-46338\" srcset=\"https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/640-0-f595b331590db95b00087c5030ee0ac8.png 640w, https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2026\/02\/640-0-f595b331590db95b00087c5030ee0ac8-300x225.png 300w\" sizes=\"(max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Traktati i fundit p\u00ebr kontrollin e arm\u00ebve b\u00ebrthamore mes Shteteve t\u00eb Bashkuara dhe Rusis\u00eb ka skaduar, duke ngritur shqet\u00ebsime p\u00ebr nisjen e nj\u00eb gare t\u00eb re armatimesh. Traktati i Reduktimit t\u00eb Arm\u00ebve Strategjike (New START), i n\u00ebnshkruar n\u00eb vitin 2010, ishte nj\u00eb nga pak marr\u00ebveshjet q\u00eb synonte t\u00eb parandalonte nj\u00eb luft\u00eb b\u00ebrthamore katastrofike.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sekretari i P\u00ebrgjithsh\u00ebm i OKB-s\u00eb, Ant\u00f3nio Guterres, e cil\u00ebsoi p\u00ebrfundimin e traktatit si nj\u00eb \u201cmoment t\u00eb r\u00ebnd\u00eb p\u00ebr paqen dhe sigurin\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare\u201d dhe u b\u00ebri thirrje Mosk\u00ebs dhe Uashingtonit t\u00eb negociojn\u00eb pa vones\u00eb nj\u00eb korniz\u00eb t\u00eb re. Ai paralajm\u00ebroi se pa kufizime t\u00eb detyrueshme, bota rrezikon t\u00eb mbetet pa asnj\u00eb kontroll mbi arsenalet strategjike b\u00ebrthamore t\u00eb dy fuqive q\u00eb zot\u00ebrojn\u00eb shumic\u00ebn e arm\u00ebve b\u00ebrthamore globale.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Traktati kishte vendosur nj\u00eb tavan prej 1,550 kokash b\u00ebrthamore t\u00eb dislokuara p\u00ebr secil\u00ebn pal\u00eb dhe siguronte transparenc\u00eb p\u00ebrmes shk\u00ebmbimit t\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave, njoftimeve dhe inspektimeve n\u00eb terren. Megjith\u00ebse Rusia e pezulloi tre vite m\u00eb par\u00eb, t\u00eb dyja vendet besohej se vijonin ta respektonin.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Skadimi i New START pason prishjen e nj\u00eb s\u00ebr\u00eb marr\u00ebveshjesh t\u00eb tjera historike, si Traktati INF p\u00ebr eliminimin e raketave me rreze t\u00eb mesme, Traktati i Qiellit t\u00eb Hapur q\u00eb lejonte fluturime monitoruese mbi territoret e pal\u00ebve, si dhe Traktati p\u00ebr Forcat e Armatosura Konvencionale n\u00eb Evrop\u00eb. Ish-shefi i forcave t\u00eb armatosura britanike, Admirali Sir Tony Radakin, ka paralajm\u00ebruar se kjo arkitektur\u00eb e siguris\u00eb \u201crrezikon t\u00eb shp\u00ebrb\u00ebhet\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ish-presidenti rus Dmitry Medvedev, q\u00eb n\u00ebnshkroi traktatin n\u00eb vitin 2010, tha se skadimi i tij duhet t\u00eb \u201calarmoj\u00eb t\u00eb gjith\u00eb\u201d. Nga ana tjet\u00ebr, Ministria e Jashtme ruse deklaroi se pal\u00ebt nuk jan\u00eb m\u00eb t\u00eb detyruara nga asnj\u00eb dispozit\u00eb e traktatit, por shtoi se Moska do t\u00eb veproj\u00eb \u201cn\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb p\u00ebrgjegjshme dhe t\u00eb balancuar\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Presidenti amerikan Donald Trump u shpreh m\u00eb pak i shqet\u00ebsuar, duke th\u00ebn\u00eb se \u201cn\u00ebse skadon, skadon\u2026 do t\u00eb b\u00ebjm\u00eb nj\u00eb marr\u00ebveshje m\u00eb t\u00eb mir\u00eb\u201d. Uashingtoni k\u00ebrkon q\u00eb \u00e7do traktat i ardhsh\u00ebm t\u00eb p\u00ebrfshij\u00eb edhe Kin\u00ebn, e cila po zgjeron arsenalin e saj b\u00ebrthamor. Rusia, nd\u00ebrkoh\u00eb, ka insistuar q\u00eb n\u00eb nj\u00eb marr\u00ebveshje t\u00eb re t\u00eb p\u00ebrfshihen edhe Franca dhe Britania.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ekspertja Darya Dolzikova nga RUSI paralajm\u00ebroi se skadimi i traktatit \u00ebsht\u00eb shqet\u00ebsues, pasi t\u00eb dyja pal\u00ebt po modernizojn\u00eb arsenalet e tyre dhe po rrisin kapacitetet strategjike. SHBA, Rusia dhe Kina po zhvillojn\u00eb raketa hipersonike, nd\u00ebrsa Moska ka prezantuar arm\u00eb t\u00eb reja si torpedoja b\u00ebrthamore Poseidon dhe raketa e fuqizuar me energji b\u00ebrthamore Burevestnik.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dolzikova theksoi se k\u00ebto zhvillime e b\u00ebjn\u00eb edhe m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb arritjen e nj\u00eb marr\u00ebveshjeje t\u00eb re, nd\u00ebrsa \u201cr\u00ebnd\u00ebsia e arm\u00ebve b\u00ebrthamore po rritet\u201d dhe m\u00eb shum\u00eb shtete duket se i shohin ato si mjet parandalues.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Megjith\u00ebse nj\u00eb marr\u00ebveshje e re mbetet e mundur, skadimi i New START sh\u00ebnon hyrjen n\u00eb nj\u00eb epok\u00eb m\u00eb t\u00eb paq\u00ebndrueshme dhe m\u00eb t\u00eb rrezikshme p\u00ebr sigurin\u00eb globale. Pa kufizime t\u00eb detyrueshme, bota p\u00ebrballet me rrezikun e nj\u00eb gare t\u00eb re armatimesh b\u00ebrthamore, n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur tensionet nd\u00ebrkomb\u00ebtare jan\u00eb m\u00eb t\u00eb larta se kurr\u00eb.<a href=\"https:\/\/www.bbc.com\/news\/articles\/c4g31n4ey9go\">\/BBC\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Traktati i fundit p&euml;r kontrollin e arm&euml;ve b&euml;rthamore mes Shteteve t&euml; Bashkuara dhe Rusis&euml; ka skaduar, duke ngritur shqet&euml;sime p&euml;r nisjen e nj&euml; gare t&euml; re armatimesh. Traktati i Reduktimit t&euml; Arm&euml;ve Strategjike (New START), i n&euml;nshkruar n&euml; vitin 2010, ishte nj&euml; nga pak marr&euml;veshjet q&euml; synonte t&euml; parandalonte nj&euml; luft&euml; b&euml;rthamore katastrofike. Sekretari i [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":46338,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[569],"tags":[],"class_list":["post-46337","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bota"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46337","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=46337"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46337\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":46339,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46337\/revisions\/46339"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/46338"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=46337"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=46337"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=46337"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}