{"id":43785,"date":"2025-10-05T01:19:19","date_gmt":"2025-10-05T01:19:19","guid":{"rendered":"https:\/\/radiojehona.com\/?p=43785"},"modified":"2025-10-05T01:19:20","modified_gmt":"2025-10-05T01:19:20","slug":"pergatituni-per-dimer-forconi-imunitetin-me-shtate-menyra","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiojehona.mk\/?p=43785","title":{"rendered":"P\u00ebrgatituni p\u00ebr dim\u00ebr, forconi imunitetin me shtat\u00eb m\u00ebnyra"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"538\" src=\"https:\/\/radiojehona.com\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/1200-630-g-2-1759490490-1024x538.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-43786\" srcset=\"https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/1200-630-g-2-1759490490-1024x538.jpg 1024w, https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/1200-630-g-2-1759490490-300x158.jpg 300w, https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/1200-630-g-2-1759490490-768x403.jpg 768w, https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/1200-630-g-2-1759490490.jpg 1200w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Sezoni i viruseve respirator\u00eb rritet \u00e7do tetor dhe mjek\u00ebt njoftojn\u00eb se ky \u00ebsht\u00eb sezoni p\u00ebr t\u2019u p\u00ebrqendruar n\u00eb forcimin e sistemit tuaj imunitar.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cNd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb shpresoj t\u00eb ndjekim zakone t\u00eb sh\u00ebndetshme gjat\u00eb gjith\u00eb vitit, rritja e infeksioneve respiratore n\u00eb vjesht\u00eb dhe dim\u00ebr v\u00eb shum\u00eb njer\u00ebz n\u00eb rrezik p\u00ebr t\u2019u prekur nga nj\u00eb infeksion\u201d, thot\u00eb Dr. Sharon Nachman, MD, shefe e s\u00ebmundjeve infektive pediatrike n\u00eb Spitalin Stony Brook Children\u2019s.<\/p>\n\n\n\n<p>Nuk ka truke p\u00ebr t\u00eb parandaluar 100% t\u00eb ftohurat k\u00ebt\u00eb vjesht\u00eb. Megjithat\u00eb, mjek\u00ebt theksojn\u00eb se tetori \u00ebsht\u00eb muaji m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr t\u00eb forcuar sistemin imunitar.<\/p>\n\n\n\n<p>Ja gjith\u00e7ka q\u00eb duhet t\u00eb dini p\u00ebr t\u00eb fuqizuar imunitetin tuaj.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Pse tetori \u00ebsht\u00eb muaji m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr t\u00eb punuar n\u00eb forcimin e sistemit imunitar?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Nd\u00ebrsa t\u00eb 12 muajt jan\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr forcimin e sistemit imunitar, mjek\u00ebt theksojn\u00eb se tetori \u2014 muaji i par\u00eb i plot\u00eb i vjesht\u00ebs \u2014 \u00ebsht\u00eb periudha kritike.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cVjeshta \u00ebsht\u00eb periudha kur moti ftohet, m\u00eb shum\u00eb njer\u00ebz mblidhen brenda n\u00eb grupe, fillon sezoni i festave dhe miqt\u00eb e familja udh\u00ebtojn\u00eb nga shum\u00eb vende p\u00ebr t\u2019u takuar \u2014 t\u00eb gjitha k\u00ebto faktor\u00eb krijojn\u00eb nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb p\u00ebrshtatshme p\u00ebr p\u00ebrhapjen e infeksioneve respiratore\u201d, thot\u00eb Dr. Michael Richardson, MD, mjek familjar.<\/p>\n\n\n\n<p>Dita e par\u00eb e shkoll\u00ebs ndryshon n\u00ebp\u00ebr vende, disa nisin n\u00eb gusht, t\u00eb tjer\u00eb n\u00eb shtator. Megjithat\u00eb, n\u00eb tetor viti \u00ebsht\u00eb n\u00eb plot\u00eb rrjedh\u00eb, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb se f\u00ebmij\u00ebt jan\u00eb m\u00eb shum\u00eb me njer\u00ebz \u2014 duke sjell\u00eb n\u00eb sht\u00ebpi m\u00eb shum\u00eb sesa detyra shkolle, thekson Dr. Raj Dasgupta, MD, mjek me kat\u00ebr certifikime dhe k\u00ebshilltar mjek\u00ebsor kryesor p\u00ebr Sleepopolis.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cVjeshta \u00ebsht\u00eb koha kur\u2026 trupat tan\u00eb mund t\u00eb jen\u00eb pak t\u00eb lodhur nga ndryshimi i stin\u00ebve\u201d, thot\u00eb ai. \u201cKjo \u00ebsht\u00eb periudha kur sistemi imunitar ka nevoj\u00eb p\u00ebr mb\u00ebshtetje shtes\u00eb, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb mos prekeni leht\u00eb nga ftohjet, gripi apo di\u00e7ka m\u00eb serioze\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, Dr. Nachman n\u00ebnvizon se viruset p\u00ebrhapen leht\u00ebsisht, sidomos n\u00eb ambiente t\u00eb mbyllura. Nj\u00eb koll\u00eb ose teshtim i thjesht\u00eb mund t\u00eb transmetoj\u00eb pika nga nj\u00eb person te tjetri, duke rritur rrezikun e infeksionit. Gjithashtu, viruset nuk jan\u00eb t\u00eb vetmet q\u00eb shkaktojn\u00eb koll\u00eb dhe teshtima n\u00eb vjesht\u00eb. Ragweedi dhe poleni nga pem\u00ebt e bukura si g\u00ebshtenja dhe panja mund t\u00eb shkaktojn\u00eb alergji, shton Dr. Kaushik Govindaraju, MD, mjek internist i certifikuar dhe kontribues n\u00eb labfinder.com.<\/p>\n\n\n\n<p>Pa kujdesin dhe mir\u00ebmbajtjen e duhur n\u00eb tetor, sistemi juaj imunitar mund t\u00eb dob\u00ebsohet m\u00eb shum\u00eb se sa duhet.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>7 K\u00ebshilla p\u00ebr t\u00eb forcuar sistemin imunitar, \u00e7do tetor<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Dr. Nachman inkurajon njer\u00ebzit q\u00eb duan t\u00eb forcojn\u00eb sistemin imunitar t\u00eb \u201cp\u00ebrqendrohen n\u00eb gj\u00ebra t\u00eb zakonshme dhe t\u00eb arsyeshme\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Ja \u00e7far\u00eb mund t\u00eb b\u00ebni p\u00ebr t\u00eb forcuar sistemin tuaj imunitar k\u00ebt\u00eb vit.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Merrni vaksinat p\u00ebr t\u00eb cilat jeni t\u00eb kualifikuar<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Vaksinat jan\u00eb si nj\u00eb st\u00ebrvitje rezistence p\u00ebr sistemin tuaj imunitar.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cVaksinat \u2018st\u00ebrvisin\u2019 sistemin imunitar t\u00eb njoh\u00eb dhe luftoj\u00eb infeksionet para se ato t\u00eb shkaktojn\u00eb s\u00ebmundje serioze,\u201d shpjegon Dr. Dasgupta.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u00c7do vjesht\u00eb rekomandoj q\u00eb t\u00eb rriturit t\u00eb marrin vaksin\u00ebn vjetore t\u00eb gripit dhe, n\u00ebse jan\u00eb t\u00eb kualifikuar, vaksin\u00ebn e p\u00ebrdit\u00ebsuar kund\u00ebr COVID-19. Koha m\u00eb e mir\u00eb p\u00ebr t\u00eb marr\u00eb vaksin\u00ebn e gripit \u00ebsht\u00eb shtatori ose tetori, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb jeni t\u00eb mbrojtur para kulmit t\u00eb sezonit t\u00eb gripit\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Ka pasur shum\u00eb diskutime koh\u00ebt e fundit rreth vaksinave, ve\u00e7an\u00ebrisht COVID-19. Megjithat\u00eb, studimet tregojn\u00eb se marrja e vaksinave kund\u00ebr COVID-19 dhe gripit \u00ebsht\u00eb e sigurt dhe nj\u00eb nga m\u00ebnyrat m\u00eb t\u00eb mira p\u00ebr t\u2019u mbrojtur nga pasojat m\u00eb t\u00eb r\u00ebnda, p\u00ebrfshir\u00eb vdekjen.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cEdhe n\u00ebse vaksinat nuk e parandalojn\u00eb plot\u00ebsisht gripin apo COVID-in, ato jan\u00eb shum\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr t\u00eb parandaluar infeksionet e r\u00ebnda q\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb hospitalizim dhe q\u00eb mund t\u00eb \u00e7ojn\u00eb n\u00eb vdekje,\u201d thekson Dr. Govindaraju.<\/p>\n\n\n\n<p>F\u00ebmij\u00ebt nga 6 muajsh e m\u00eb lart mund t\u00eb marrin vaksin\u00ebn e gripit. Kualifikimet p\u00ebr vaksin\u00ebn COVID-19 ndryshojn\u00eb n\u00eb var\u00ebsi t\u00eb vendndodhjes, prandaj kontrolloni rregullat n\u00eb zon\u00ebn tuaj.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Hani ushqime t\u00eb sh\u00ebndetshme dhe t\u00eb plota<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Rekomandimet p\u00ebr suplemente jan\u00eb t\u00eb panum\u00ebrta, sidomos kur sezoni i viruseve respiratore po rritet. Por mjek\u00ebt theksojn\u00eb se ju mund t\u00eb merrni k\u00ebto l\u00ebnd\u00eb ushqyese t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme nga ushqimi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cVitaminat dhe mineralet, sidomos vitamina C, vitamina D, zinku dhe antioksidant\u00ebt, mb\u00ebshtesin funksionin e qelizave imunitare,\u201d thot\u00eb Dr. Dasgupta. \u201cN\u00eb vend q\u00eb t\u00eb mb\u00ebshteteni vet\u00ebm n\u00eb suplemente, p\u00ebrqendrohuni te nj\u00eb pjat\u00eb me shum\u00eb ngjyra, plot me fruta, perime, proteina t\u00eb lig\u00ebta, drith\u00ebra t\u00eb plota dhe yndyrna t\u00eb sh\u00ebndetshme. Dieta me stil Mesdhetar \u00ebsht\u00eb nj\u00eb model i shk\u00eblqyer\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Q\u00ebndroni t\u00eb hidratuar<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Dr. Nachman thot\u00eb se q\u00ebndrimi i hidratuar \u00ebsht\u00eb nj\u00eb hap praktik p\u00ebr funksionimin e mir\u00eb t\u00eb trupit t\u00eb t\u00ebr\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb edhe sistemin imunitar.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cT\u00eb q\u00ebndrosh i hidratuar ndihmon qarkullimin e gjakut, q\u00eb ndoshta ndihmon q\u00eb qelizat dhe faktor\u00ebt imunitar t\u00eb arrijn\u00eb aty ku duhet, ndihmon l\u00ebvizjen e sekrecioneve dhe gjithashtu sh\u00ebndetin oral,\u201d shpjegon ajo.<\/p>\n\n\n\n<p>Uji i thjesht\u00eb \u00ebsht\u00eb pij\u00eb e preferuar e mjek\u00ebve \u2014 alkooli jo.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAlkooli mund t\u00eb dob\u00ebsoj\u00eb qelizat imunitare dhe e b\u00ebn m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb luftimin e infeksioneve,\u201d thekson Dr. Richardson.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Flini mjaftuesh\u00ebm<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Jeta \u00ebsht\u00eb e ngarkuar me shkoll\u00eb dhe sezonin e sporteve n\u00eb kulm, dhe festat af\u00ebr. Megjithat\u00eb, Dr. Nachman inkurajon njer\u00ebzit t\u2019i japin p\u00ebrpar\u00ebsi gjumit. Hulumtimet sugjerojn\u00eb se mungesa e gjumit rrit shanset p\u00ebr zhvillimin e s\u00ebmundjeve t\u00eb lidhura me sistemin imunitar.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cGjumit shpesh i injorohet roli n\u00eb mbajtjen e sh\u00ebndetit,\u201d thot\u00eb ajo. \u201cP\u00ebrve\u00e7 hormoneve specifike q\u00eb qarkullojn\u00eb vet\u00ebm gjat\u00eb nat\u00ebs, trupi juaj prodhon shum\u00eb mediators si citokinat q\u00eb ndihmojn\u00eb qelizat t\u00eb luftojn\u00eb infeksionet.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Dr. Nachman k\u00ebshillon q\u00eb t\u00eb largoni telefonat dhe t\u00eb siguroheni q\u00eb edhe (nip\u00ebrit dhe mbesat) e aplikojn\u00eb k\u00ebt\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ulni stresin<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Kthimi n\u00eb rutinat e p\u00ebrditshme dhe trazirat e festave mund t\u00eb duken t\u00eb k\u00ebndshme n\u00eb teori, por n\u00eb realitet rrisin stresin. Menaxhimi i stresit \u00ebsht\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr t\u00eb ruajtur nj\u00eb sistem imunitar t\u00eb fort\u00eb dhe p\u00ebr t\u00eb shijuar njer\u00ebzit dhe ngjarjet q\u00eb kan\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cStresi kronik rrit kortizolin, q\u00eb dob\u00ebson sistemin imunitar,\u201d shpjegon Dr. Dasgupta. \u201cTeknika si v\u00ebmendja e plot\u00eb, frym\u00ebmarrja e thell\u00eb apo pushimet e shkurtra ditore mund t\u00eb ndihmojn\u00eb trupin t\u00eb rikuperohet. Mendoni p\u00ebr menaxhimin e stresit si \u2018mir\u00ebmbajtje t\u00eb p\u00ebrditshme imunitare.\u2019\u201d<\/p>\n\n\n\n<p><strong>B\u00ebni ushtrime rregullisht<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ushtrimi nuk forcon vet\u00ebm muskujt \u2014 ai p\u00ebrmir\u00ebson edhe funksionin imunitar. Dr. Nachman e kupton q\u00eb \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb ushtrohesh rregullisht, por \u00ebsht\u00eb thelb\u00ebsore. \u201cShum\u00eb studime kan\u00eb treguar se ushtrimi ndihmon trupin t\u00eb luftoj\u00eb infeksionet.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Q\u00ebndroni n\u00eb sht\u00ebpi kur jeni t\u00eb s\u00ebmur\u00eb<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb kund\u00ebrshtim me kultur\u00ebn e pun\u00ebs intensive, koleg\u00ebt tuaj do t\u2019ju fal\u00ebnderojn\u00eb n\u00ebse merrni pushim kur jeni t\u00eb s\u00ebmur\u00eb. Edhe sistemi juaj imunitar do t\u00eb jet\u00eb mir\u00ebnjoh\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cMos kini frik\u00eb t\u00eb pushoni n\u00ebse filloni t\u00eb ndiheni keq,\u201d thot\u00eb Dr. Richardson. \u201cNdonj\u00ebher\u00eb, ngadal\u00ebsimi kur jeni t\u00eb s\u00ebmur\u00eb ju ndihmon t\u00eb riktheheni n\u00eb rutin\u00eb m\u00eb shpejt.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sezoni i viruseve respirator&euml; rritet &ccedil;do tetor dhe mjek&euml;t njoftojn&euml; se ky &euml;sht&euml; sezoni p&euml;r t&rsquo;u p&euml;rqendruar n&euml; forcimin e sistemit tuaj imunitar. &ldquo;Nd&euml;rkoh&euml; q&euml; shpresoj t&euml; ndjekim zakone t&euml; sh&euml;ndetshme gjat&euml; gjith&euml; vitit, rritja e infeksioneve respiratore n&euml; vjesht&euml; dhe dim&euml;r v&euml; shum&euml; njer&euml;z n&euml; rrezik p&euml;r t&rsquo;u prekur nga nj&euml; infeksion&rdquo;, thot&euml; Dr. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":43786,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[572],"tags":[],"class_list":["post-43785","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-shendeti"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43785","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43785"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43785\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":43787,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43785\/revisions\/43787"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/43786"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43785"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=43785"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=43785"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}