{"id":43078,"date":"2025-08-29T07:22:16","date_gmt":"2025-08-29T07:22:16","guid":{"rendered":"https:\/\/radiojehona.com\/?p=43078"},"modified":"2025-08-29T07:22:17","modified_gmt":"2025-08-29T07:22:17","slug":"testimet-ne-arktik-sinjalizojne-se-rusia-po-zhvillon-nje-arme-te-re-berthamore","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiojehona.mk\/?p=43078","title":{"rendered":"Testimet n\u00eb Arktik sinjalizojn\u00eb se Rusia po zhvillon nj\u00eb arm\u00eb t\u00eb re b\u00ebrthamore"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"760\" height=\"506\" src=\"https:\/\/radiojehona.com\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/231006-russian-arctic-nuclear-test-site-planet-mb-1028-7eab35.webp\" alt=\"\" class=\"wp-image-43079\" srcset=\"https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/231006-russian-arctic-nuclear-test-site-planet-mb-1028-7eab35.webp 760w, https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/231006-russian-arctic-nuclear-test-site-planet-mb-1028-7eab35-300x200.webp 300w\" sizes=\"(max-width: 760px) 100vw, 760px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Ishulli rus, Novaja Zemlja, ka pasur disa jav\u00eb t\u00eb ngarkuara: njer\u00ebz, kamion\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb p\u00ebr l\u00ebvizjen e dheut, kontejner\u00eb transporti, nd\u00ebrtesa t\u00eb p\u00ebrkohshme banimi, aeroplan\u00eb p\u00ebr ngarkesa t\u00eb r\u00ebnda, helikopter\u00eb dhe anije transporti.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>K\u00ebto aktivitete shihen n\u00eb imazhet satelitore, njoftimet p\u00ebr rrezikun nga aeroplan\u00ebt, gjurmuesit p\u00ebr l\u00ebvizjen e anijeve dhe raportimeve p\u00ebr informacione t\u00eb qasshme t\u00eb inteligjenc\u00ebs, n\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur dit\u00ebt e gjata t\u00eb Arktikut dhe moti i mir\u00eb krijojn\u00eb kushte t\u00eb favorshme p\u00ebr projekte nd\u00ebrtimi n\u00eb poligonin e testimit Pankovo dhe n\u00eb baz\u00ebn ajrore pran\u00eb tij.<\/p>\n\n\n\n<p>Parashikimet e ekspert\u00ebve, q\u00eb ndjekin me v\u00ebmendje zhvillimin e arm\u00ebve ruse, jan\u00eb se po b\u00ebhet nj\u00eb testim i ri i raket\u00ebs lundruese me rreze t\u00eb gjat\u00eb veprimi dhe me energji b\u00ebrthamore, e njohur si Buravestnik, e cila kishte pasur shum\u00eb probleme.\u201cVendndodhjet operative p\u00ebr k\u00ebt\u00eb sistem jan\u00eb thuajse t\u00eb kompletuara. Ky sistem do t\u00eb b\u00ebhet funksional shum\u00eb shpejt\u201d, tha Decker Eveleth, hulumtues n\u00eb Qendr\u00ebn p\u00ebr Analiza Detare me seli n\u00eb Uashington, i cili ka analizuar imazhet satelitore t\u00eb k\u00ebtyre vendndodhjeve, imazhe t\u00eb realizuara n\u00eb korrik dhe gusht. \u201cKy mund t\u00eb ket\u00eb qen\u00eb kontrolli p\u00ebrfundimtar para testimit dhe vler\u00ebsimit operativ\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAta duksh\u00ebm kan\u00eb p\u00ebrparuar shum\u00eb\u201d, shtoi ai.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cNuk do t\u00eb befasohesha n\u00ebse testimi tashm\u00eb ka ndodhur\u201d, tha Pavel Podvig, hulumtues p\u00ebr kontrollin e arm\u00ebve me seli n\u00eb Gjenev\u00eb dhe ekspert p\u00ebr forcat b\u00ebrthamore t\u00eb Rusis\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Raketa, t\u00eb cil\u00ebn NATO-ja e ka quajtur Skyfall, \u00ebsht\u00eb n\u00eb zhvillim prej m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb dekade. Ajo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga disa sistemet e reja mbi t\u00eb cilat jan\u00eb p\u00ebrqendruar projektuesit rus\u00eb, teksa Kremlini po ndan para p\u00ebr zhvillimin e arm\u00ebve si pjes\u00eb e nj\u00eb gare arm\u00ebsh \u2013 kryesisht kund\u00ebr Shteteve t\u00eb Bashkuara.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb raketat e tjera p\u00ebrfshihet edhe raketa balistike nd\u00ebrkontinentale Sarmat, raketa q\u00eb operon me energji b\u00ebrthamore, por edhe q\u00eb ka ngarkes\u00eb b\u00ebrthamore Poseidon, si dhe raketa hipersonike e quajtur Avangard.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/reporteri.net\/reklamap\/www\/delivery\/lg.php?bannerid=0&amp;campaignid=0&amp;zoneid=18&amp;loc=https%3A%2F%2Freporteri.net%2Flajme%2Fbote%2Ftestimet-ne-arktik-sinjalizojne-se-rusia-po-zhvillon-nje-arme-te-re-berthamore%2F&amp;referer=https%3A%2F%2Ffax.al%2F&amp;cb=64d81c5175\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>K\u00ebrc\u00ebnimet e reja b\u00ebrthamore t\u00eb Putinit \u2013 vet\u00ebm zhurm\u00eb?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Presidenti rus, Vladimir Putin, i ka promovuar k\u00ebto arm\u00eb n\u00eb ceremoni t\u00eb m\u00ebdha publike n\u00eb vitet 2018 dhe 2019. Dy nga k\u00ebto arm\u00eb t\u00eb reja, raketat Kinzhal dhe Tsirkon, jan\u00eb p\u00ebrdorur n\u00eb Ukrain\u00eb. Raketa Sarmat \u00ebsht\u00eb testuar po ashtu, megjith\u00ebse vitin e kaluar u p\u00ebrball me nj\u00eb d\u00ebshtim t\u00eb madh.<\/p>\n\n\n\n<p>Raketa Burevestnik ka t\u00ebrhequr ve\u00e7mas v\u00ebmendjen e ekspert\u00ebve t\u00eb kontrollit t\u00eb arm\u00ebve dhe t\u00eb inteligjenc\u00ebs, pjes\u00ebrisht p\u00ebr shkak t\u00eb teknologjis\u00eb, por edhe d\u00ebshtimeve t\u00eb saj t\u00eb m\u00ebparshme.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb thelb, raketa funksionon me nj\u00eb reaktor t\u00eb vog\u00ebl b\u00ebrthamor t\u00eb vendosur n\u00eb motor, q\u00eb teorikisht i mund\u00ebson t\u00eb q\u00ebndroj\u00eb n\u00eb aj\u00ebr p\u00ebr dit\u00eb t\u00eb t\u00ebra.<\/p>\n\n\n\n<p>Raketa \u201cdo t\u00eb mbante nj\u00eb kok\u00eb b\u00ebrthamore, do t\u2019i binte rreth e p\u00ebrqark globit duke fluturuar n\u00eb lart\u00ebsi t\u00eb ul\u00ebt, do t\u2019i shmangej mbrojtjes ajrore dhe do t\u00eb hidhte kok\u00ebn b\u00ebrthamore n\u00eb nj\u00eb vend q\u00eb v\u00ebshtir\u00eb mund t\u00eb parashihet\u201d, u tha n\u00eb nj\u00eb raport t\u00eb vitit 2019 t\u00eb publikuar nga organizata Nisma p\u00ebr K\u00ebrc\u00ebnimin B\u00ebrthamor, me seli n\u00eb Uashington.<\/p>\n\n\n\n<p>Raportet e inteligjenc\u00ebs amerikane thon\u00eb se raketa \u00ebsht\u00eb testuar dhjet\u00ebra her\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb m\u00eb 2017 dhe 2019.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Vdekje n\u00eb Nionoska<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Nd\u00ebr vendet ku Rusia ka testuar raket\u00ebn Burevestnik \u00ebsht\u00eb Deti i Bardh\u00eb, n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb qytetit Arkangelsk, pran\u00eb portit t\u00eb Severodvinskut.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/reporteri.net\/reklamap\/www\/delivery\/lg.php?bannerid=405&amp;campaignid=10&amp;zoneid=29&amp;loc=https%3A%2F%2Freporteri.net%2Flajme%2Fbote%2Ftestimet-ne-arktik-sinjalizojne-se-rusia-po-zhvillon-nje-arme-te-re-berthamore%2F&amp;referer=https%3A%2F%2Ffax.al%2F&amp;cb=0578d5c503\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>N\u00eb gusht t\u00eb vitit 2019, gjat\u00eb p\u00ebrpjekjes p\u00ebr t\u00eb nxjerr\u00eb nj\u00eb raket\u00eb Burevestnik nga shtrati i detit pran\u00eb qytetit Noonoksa, ndodhi nj\u00eb shp\u00ebrthim q\u00eb p\u00ebrhap rrezatimin n\u00eb nj\u00eb zon\u00eb t\u00eb gjer\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb Severodvinsk. Shp\u00ebrthimi gjithashtu la t\u00eb vrar\u00eb t\u00eb pakt\u00ebn pes\u00eb specialist\u00eb b\u00ebrthamor\u00eb rus\u00eb nga kompania shtet\u00ebrore b\u00ebrthamore, Rosatom, e cila besohet se kishte udh\u00ebhequr pun\u00ebn p\u00ebr zhvillimin e k\u00ebsaj rakete.<\/p>\n\n\n\n<p>Zyrtar\u00ebt amerikan\u00eb m\u00eb von\u00eb erdh\u00ebn n\u00eb p\u00ebrfundim se shp\u00ebrthimi \u201cishte rezultat i nj\u00eb reaksioni b\u00ebrthamor q\u00eb ndodhi gjat\u00eb rikuperimit t\u00eb nj\u00eb rakete ruse me energji b\u00ebrthamore\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Dy vjet m\u00eb par\u00eb, nj\u00eb raket\u00eb tjet\u00ebr, q\u00eb gjithashtu besohet t\u00eb jet\u00eb Burevestnik, u rr\u00ebzua diku n\u00eb Detin e Barentsit, n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb Novaja Zemljas, sipas zyrtar\u00ebve amerikan\u00eb t\u00eb inteligjenc\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAta e kan\u00eb zhvilluar k\u00ebt\u00eb sistem p\u00ebr m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb dekad\u00eb. Dhe gj\u00ebrat nuk kan\u00eb shkuar shum\u00eb mir\u00eb p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb\u201d, tha Eveleth. \u201cVdiq\u00ebn njer\u00ebz\u2026 dhe ata nuk u dor\u00ebzuan. Vazhduan q\u00eb ta zhvillonin raket\u00ebn\u2026 Vazhduan p\u00ebr 15 vjet. Dhe ata jan\u00eb me t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb t\u00eb p\u00ebrkushtuar ndaj k\u00ebsaj rakete\u201d.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/reporteri.net\/reklamap\/www\/delivery\/lg.php?bannerid=63&amp;campaignid=9&amp;zoneid=30&amp;loc=https%3A%2F%2Freporteri.net%2Flajme%2Fbote%2Ftestimet-ne-arktik-sinjalizojne-se-rusia-po-zhvillon-nje-arme-te-re-berthamore%2F&amp;referer=https%3A%2F%2Ffax.al%2F&amp;cb=767c5720c6\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Avioni amerikan gjurmon testimet e arm\u00ebve b\u00ebrthamore<br>Aktiviteti n\u00eb Pankovo n\u00eb fund t\u00eb korrikut u p\u00ebrmend pjes\u00ebrisht nga Eveleth dhe Jeffrey Lewis nga Instituti p\u00ebr Studime Nd\u00ebrkomb\u00ebtare i Midleburi n\u00eb Monterej t\u00eb Kalifornis\u00eb. Testimi i Burevestnikit u zhvendos nga Deti i Bardh\u00eb pas aksidentit n\u00eb Nionoksa dhe testimet rinis\u00ebn m\u00eb 2021 n\u00eb Novaja Zemlja, q\u00eb \u00ebsht\u00eb zon\u00eb m\u00eb e izoluar.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb fillim t\u00eb gushtit, autoritetet ruse gjithashtu l\u00ebshuan nj\u00eb NOTAM, sipas gazet\u00ebs Barents Observer, e cila raportoi e para p\u00ebr k\u00ebt\u00eb njoftim. NOTAM-et jan\u00eb njoftime t\u00eb brendshme p\u00ebr avion\u00ebt \u2013 nj\u00eb paralajm\u00ebrim p\u00ebr pilot\u00ebt dhe kapiten\u00ebt e anijeve \u2013 n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast, p\u00ebr t\u00eb shmangur nj\u00eb zon\u00eb t\u00eb gjer\u00eb n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb Novaja Zemljas.<\/p>\n\n\n\n<p>Nd\u00ebrkaq, nj\u00eb num\u00ebr jasht\u00ebzakonisht i madh avion\u00ebsh luftarak\u00eb, avion\u00ebsh t\u00eb transportit dhe helikopter\u00ebsh u shfaq\u00ebn t\u00eb parkuar n\u00eb baz\u00ebn ajrore Roga\u00e7evo n\u00eb bregun jugper\u00ebndimor t\u00eb Novaja Zemljas. N\u00eb mesin e tyre duket se kishte nj\u00eb avion A-50, nj\u00eb sistem ajror radari dhe paralajm\u00ebrimi q\u00eb ekspert\u00ebt than\u00eb se rrall\u00eb shihet kaq larg n\u00eb veri dhe Il-76 SKIP, avion\u00eb t\u00eb dizajnuar p\u00ebr t\u00eb mbledhur sinjale elektronike dhe t\u00eb dh\u00ebna telemetrie raketore.<\/p>\n\n\n\n<p>Gjurmuesit e avion\u00ebve gjithashtu vun\u00eb re nj\u00eb avion t\u00eb Forcave Ajrore t\u00eb SHBA-s\u00eb t\u00eb llojit WC-135 n\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn ajrore n\u00eb veriper\u00ebndim t\u00eb Gadishullit Kola dhe n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb Novaja Zemljas. I njohur si Constant Phoenix, ky avion \u00ebsht\u00eb projektuar p\u00ebr t\u00eb mbledhur mostra t\u00eb grimcave ajrore p\u00ebr t\u00eb zbuluar izotope t\u00eb caktuara radioaktive t\u00eb l\u00ebshuara nga testimet e arm\u00ebve b\u00ebrthamore.<\/p>\n\n\n\n<p>Imazhet m\u00eb t\u00eb fundit satelitore, tha Eveleth, sugjerojn\u00eb se pun\u00ebtor\u00ebt rus\u00eb tashm\u00eb kan\u00eb paketuar pajisjet n\u00eb Novaja Zemlja, duke treguar, sipas tij, se nj\u00eb testim \u00ebsht\u00eb kryer.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201cPse \u00ebsht\u00eb kaq e r\u00ebnd\u00ebsishme?\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Koha e testimit ishte gjithashtu e favorshme nga pik\u00ebpamja e d\u00ebrgimit t\u00eb mesazheve nga Rusia, tha Lewis n\u00eb nj\u00eb podkast t\u00eb publikuar m\u00eb 20 gusht, pasi ky testim ndodhi rreth koh\u00ebs kur Putin u takua me presidentin amerikan, Donald Trump, n\u00eb nj\u00eb samit n\u00eb Alask\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Nj\u00eb d\u00ebshmi tjet\u00ebr erdhi m\u00eb 22 gusht, kur Putin udh\u00ebtoi n\u00eb qytetin qendror t\u00eb Sarovit. Dikur nj\u00eb qytet i mbyllur i njohur si Arzamas-16, Sarov ka qen\u00eb p\u00ebr dekada zemra e programeve b\u00ebrthamore sovjetike dhe ruse: \u201cekuivalenti i Los Alamos\u201d, tha Podvig, duke iu referuar vendit q\u00eb \u00ebsht\u00eb sht\u00ebpi e programit t\u00eb arm\u00ebve b\u00ebrthamore t\u00eb SHBA-s\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb mesin e zyrtar\u00ebve q\u00eb e prit\u00ebn Putinin n\u00eb pist\u00ebn n\u00eb Sarov ishte edhe kreu i Shtabit t\u00eb P\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb Rusis\u00eb, gjenerali Valery Gerasimov, si dhe Sergei Kiriyenko, i cili udh\u00ebhoqi Rosatom-in deri n\u00eb vitin 2016, kur mori nj\u00eb post t\u00eb lart\u00eb n\u00eb Kremlin.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cKombinimi i t\u00eb gjitha k\u00ebtyre gj\u00ebrave \u2013 aktiviteti i testimit, p\u00ebrgatitjet e dukshme p\u00ebr dislokim dhe kjo vizit\u00eb \u2013 p\u00ebrs\u00ebri, ky do t\u00eb ishte nj\u00eb rast i mir\u00eb p\u00ebr Putin dhe p\u00ebr inxhinier\u00ebt e Sarovit p\u00ebr t\u00eb treguar se kjo \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb kemi b\u00ebr\u00eb, kemi p\u00ebrmbushur detyr\u00ebn\u201d, tha Podvig.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cPse \u00ebsht\u00eb kaq e r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr ta?\u201d, tha Eveleth. \u201cS\u00eb pari, sofistikimi dhe prestigji i arsenalit b\u00ebrthamor rus \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr Putinin dhe qeverin\u00eb e tij\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cS\u00eb dyti, ata shqet\u00ebsohen p\u00ebr mbrojtjen raketore [amerikane], duan t\u00eb mbrohen kund\u00ebr nj\u00eb mburoje efektive raketore, dhe ky sistem, teknikisht \u00ebsht\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb shmang\u00eb disa nga k\u00ebto sisteme\u201d, shtoi ai.\/<a href=\"https:\/\/www.evropaelire.org\/a\/testime-arktik-rusia-arme-berthamore\/33515778.html\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">REL<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ishulli rus, Novaja Zemlja, ka pasur disa jav&euml; t&euml; ngarkuara: njer&euml;z, kamion&euml; t&euml; r&euml;nd&euml; p&euml;r l&euml;vizjen e dheut, kontejner&euml; transporti, nd&euml;rtesa t&euml; p&euml;rkohshme banimi, aeroplan&euml; p&euml;r ngarkesa t&euml; r&euml;nda, helikopter&euml; dhe anije transporti. K&euml;to aktivitete shihen n&euml; imazhet satelitore, njoftimet p&euml;r rrezikun nga aeroplan&euml;t, gjurmuesit p&euml;r l&euml;vizjen e anijeve dhe raportimeve p&euml;r informacione t&euml; qasshme [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":43079,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[569],"tags":[],"class_list":["post-43078","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bota"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43078","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43078"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43078\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":43080,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43078\/revisions\/43080"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/43079"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43078"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=43078"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=43078"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}