{"id":40063,"date":"2025-01-12T15:50:00","date_gmt":"2025-01-12T15:50:00","guid":{"rendered":"https:\/\/radiojehona.com\/?p=40063"},"modified":"2025-01-12T15:50:00","modified_gmt":"2025-01-12T15:50:00","slug":"cfare-eshte-ngjyra-roze-qe-po-perdoret-per-fikjen-e-zjarreve-ne-kaliforni-dhe-sa-e-demshme-eshte-ajo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiojehona.mk\/?p=40063","title":{"rendered":"\u00c7far\u00eb \u00ebsht\u00eb ngjyra roz\u00eb q\u00eb po p\u00ebrdoret p\u00ebr fikjen e zjarreve n\u00eb Kaliforni dhe sa e d\u00ebmshme \u00ebsht\u00eb ajo?"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" width=\"780\" height=\"439\" src=\"https:\/\/radiojehona.com\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Screenshot_32-4-780x439-1.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-40064\" srcset=\"https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Screenshot_32-4-780x439-1.png 780w, https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Screenshot_32-4-780x439-1-300x169.png 300w, https:\/\/radiojehona.mk\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Screenshot_32-4-780x439-1-768x432.png 768w\" sizes=\"(max-width: 780px) 100vw, 780px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Aeroplan\u00ebt jan\u00eb munduar ta fikin zjarrin mbi Kaliforni prej dit\u00ebsh p\u00ebr t\u00eb ndaluar p\u00ebrhapjen e tij.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>K\u00ebta aeroplan\u00eb po hedhin \u201cngjyr\u00eb roz\u00eb\u201d mbi tok\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Por p\u00ebr \u00e7far\u00eb sh\u00ebrben kjo ngjyr\u00eb dhe a \u00ebsht\u00eb produkt i sigurt p\u00ebr mjedisin?<\/p>\n\n\n\n<p>Hulumtimet e reja kan\u00eb treguar se miliona litra agjent p\u00ebr fikjen e zjarrit mbartin nj\u00eb ngarkes\u00eb toksike, e kimikate t\u00eb d\u00ebmshme p\u00ebr sh\u00ebndetin e njeriut dhe mjedisin.<\/p>\n\n\n\n<p>Ky toksicitet paraqet nj\u00eb dilem\u00eb serioze.<\/p>\n\n\n\n<p>Aparatet e ndryshme p\u00ebr fikjen e zjarrit jan\u00eb t\u00eb fuqish\u00ebm n\u00eb frenimin e flak\u00ebve vdekjeprur\u00ebse.<\/p>\n\n\n\n<p>Megjithat\u00eb, nd\u00ebrsa ato b\u00ebhen m\u00eb intensive dhe m\u00eb t\u00eb shpeshta n\u00eb epok\u00ebn e ndryshimeve klimatike, zjarrfik\u00ebsit i p\u00ebrdorin gjithnj\u00eb e m\u00eb shpesh, gj\u00eb q\u00eb \u00e7liron gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb kimikate t\u00eb d\u00ebmshme n\u00eb mjedis.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Potencial p\u00ebr d\u00ebm<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Disa grupe mjedisore kan\u00eb v\u00ebn\u00eb n\u00eb dyshim efektivitetin e k\u00ebtyre aparateve dhe kan\u00eb theksuar potencialin e tyre p\u00ebr d\u00ebmtim.<\/p>\n\n\n\n<p>Sipas&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.index.hr\/vijesti\/clanak\/foto-i-video-poslije-gasenja-pozara-mnoge-kuce-i-auti-u-lau-su-ruzicasti-zasto\/2631962.aspx?index_ref=naslovnica_vijesti_ostalo_d_2\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">mediave t\u00eb huaja<\/a>, efektiviteti i agjent\u00ebve p\u00ebr shuarjen e zjarrit \u00ebsht\u00eb i v\u00ebshtir\u00eb p\u00ebr t\u2019u matur sepse ato jan\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb nga shum\u00eb mjetet taktike t\u00eb p\u00ebrdorura gjat\u00eb zjarreve t\u00eb m\u00ebdha.<\/p>\n\n\n\n<p>Pasi flak\u00ebt jan\u00eb shuar, \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb p\u00ebrcaktohet sakt\u00ebsisht se \u00e7far\u00eb ka ndihmuar m\u00eb shum\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAto rrisin barr\u00ebn sh\u00ebndet\u00ebsore dhe mjedisore dhe paraqesin nj\u00eb dilem\u00eb shum\u00eb, shum\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb\u201d, tha Daniel McCurry, profesor i asociuar i inxhinieris\u00eb civile dhe mjedisore n\u00eb Universitetin e Kalifornis\u00eb Jugore.<\/p>\n\n\n\n<p>Sh\u00ebrbimi Pyjor i SHBA-s\u00eb njoftoi se n\u00ebnt\u00eb aeroplan\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj si dhe 20 helikopter\u00eb q\u00eb hedhin uj\u00eb, u vendos\u00ebn p\u00ebr t\u00eb luftuar zjarret n\u00eb Kalifornin\u00eb Jugore q\u00eb kan\u00eb detyruar evakuimin e dhjet\u00ebra mij\u00ebra njer\u00ebzve.<\/p>\n\n\n\n<p>Aeroplan\u00ebt p\u00ebrdoren gjithashtu p\u00ebr t\u00eb mbushur rezervuar\u00ebt me uj\u00eb nga deti ose trupa t\u00eb tjer\u00eb ujor\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Pse shtohet ngjyra roz\u00eb?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Mjetet e zjarrit p\u00ebrdoren p\u00ebr t\u00eb mbuluar bim\u00ebsin\u00eb dhe p\u00ebr t\u00eb parandaluar oksigjenin e nevojsh\u00ebm p\u00ebr djegien.<\/p>\n\n\n\n<p>E ngjyra roz\u00eb shtohet n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb zjarrfik\u00ebsit t\u00eb shohin agjentin n\u00eb terren.<\/p>\n\n\n\n<p>Por hulumtimi i ri nga McCurry zbuloi se t\u00eb pakt\u00ebn kat\u00ebr lloje t\u00eb metaleve t\u00eb r\u00ebnda, duke p\u00ebrfshir\u00eb kromin dhe kadmiumin tejkalojn\u00eb kufijt\u00eb e mbetjeve t\u00eb rrezikshme t\u00eb Kalifornis\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat federale tregojn\u00eb se m\u00eb shum\u00eb se 440 milion\u00eb litra l\u00ebngje zjarrfik\u00ebse u sp\u00ebrkat\u00ebn n\u00eb tokat federale, shtet\u00ebrore dhe private midis 2009 dhe 2021.<\/p>\n\n\n\n<p>Bazuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb shif\u00ebr, studiuesit vler\u00ebsuan se m\u00eb shum\u00eb se 400 ton metale t\u00eb r\u00ebnda u l\u00ebshuan n\u00eb mjedis nga shuarja e zjarrit nd\u00ebrmjet 2009 dhe 2021, nj\u00eb e treta e t\u00eb cilave ishte n\u00eb Kalifornin\u00eb Jugore.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Analiza e kontestuar<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Si qeveria federale ashtu edhe prodhuesi i zjarrfik\u00ebsve Perimeter Solutions kund\u00ebrshtuan k\u00ebt\u00eb analiz\u00eb, duke argumentuar se studiuesit testuan nj\u00eb version t\u00eb ndrysh\u00ebm t\u00eb agjentit.<\/p>\n\n\n\n<p>Z\u00ebdh\u00ebn\u00ebsi i Perimetrit, Dan Green tha se agjent\u00ebt e p\u00ebrdorur p\u00ebr shuarjen i jan\u00eb n\u00ebnshtruar \u201ctesteve t\u00eb gjera p\u00ebr t\u00eb konfirmuar se p\u00ebrmbushin standardet strikte t\u00eb siguris\u00eb\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Sidoqoft\u00eb, gjetjet e hulumtimit ndihmojn\u00eb n\u00eb shpjegimin pse p\u00ebrqendrimet e metaleve t\u00eb r\u00ebnda shpesh rriten n\u00eb lumenj dhe p\u00ebrrenj pas zjarreve, ndonj\u00ebher\u00eb qindra her\u00eb m\u00eb t\u00eb larta.<\/p>\n\n\n\n<p>Duke pasur parasysh v\u00ebmendjen n\u00eb rritje ndaj agjent\u00ebve t\u00eb zjarrfik\u00ebsve, Sh\u00ebrbimi Pyjor ka ngritur zona tampon rreth liqeneve dhe lumenjve, edhe pse t\u00eb dh\u00ebnat tregojn\u00eb se agjent\u00ebt ende po p\u00ebrhapen pa dashje n\u00eb ato uj\u00ebra. \/Telegrafi<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aeroplan&euml;t jan&euml; munduar ta fikin zjarrin mbi Kaliforni prej dit&euml;sh p&euml;r t&euml; ndaluar p&euml;rhapjen e tij. K&euml;ta aeroplan&euml; po hedhin &ldquo;ngjyr&euml; roz&euml;&rdquo; mbi tok&euml;. Por p&euml;r &ccedil;far&euml; sh&euml;rben kjo ngjyr&euml; dhe a &euml;sht&euml; produkt i sigurt p&euml;r mjedisin? Hulumtimet e reja kan&euml; treguar se miliona litra agjent p&euml;r fikjen e zjarrit mbartin nj&euml; ngarkes&euml; toksike, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":40064,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[569],"tags":[],"class_list":["post-40063","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bota"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40063","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=40063"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40063\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":40065,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40063\/revisions\/40065"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/40064"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=40063"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=40063"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiojehona.mk\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=40063"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}